Dünya Nüfusunu Etkileyecek Kadar Ciddi Ölüm Oranlarıyla: Salgın Hastalıklar Kronolojisi
Tarihten günümüze kadar dünya nüfusunu etkileyen salgın hastalıklar hep bir şekilde kendini göstermiş. Birçok kez ciddi boyutlara varan ölümlere sebep olan salgın hastalıklar şöyleymiş.


mö. 430 çiçek hastalığı salgını

variola virüsünün neden olduğu çiçek hastalığı salgını atina'da 30.000'den fazla kişinin ölmesine ve atina nüfusunun en az 20% azalmasına neden olmuştur.


ms. 541 justinian vebası

ms. 541 yılında başlamış ve 200 yıl boyunca orta doğu, asya ve akdeniz havzasında yaklaşık 50 milyon kişinin ölümünden sorumlu olmuştur. veba, enfekte olmuş pireler tarafından ısırılan sıçanların yaydığı bakterilerden yayılmıştır.


1334
büyük londra vebası

1334 yılında çin'de başlayan salgın ticaret yolları vasıtası ile yayılmıştır. italya'nın floransa kenti salgının ilk altı ayında 90.000 sakinini kaybetmiştir. salgın avrupa genelinde yaklaşık 25 milyon kişinin ölümüne neden olmuştur.


1519 meksika çiçek hastalığı salgını

hernando cortes 1519 yılında bugün meksika olarak adlandırılan topraklara geldiğinde yaklaşık 25 milyon kişi bölgede yaşıyordu. takip eden iki yıl boyunca çiçek salgını 5 ila 8 milyon kişinin ölümüne sebep olmuştur.

takip eden 100 yıl boyunca avrupalı gezginler vasıtası ile yayılan salgınlardan dolayı bu yerli nüfusun sadece 2 milyonu hayatta kalmıştır.


1633 massachusetts çiçek hastalığı salgını

fransa, ingiltere ve hollanda'dan gelen yerleşimciler vasıtasıyla 1633 yılında massachusetts'e ulaşan virüs hızla yerli amerikan nüfusuna yayılmıştır. net sayı bilinmese de avrupalıların gelişiyle bu hastalık nedeni ile 20 milyon kişinin öldüğü tahmin edilmektedir.


1793 philadelphia sarıhumma salgını

1793 yılında yayılmaya başlayan hastalık şehrin 45.000 kişilik nüfusunun 10%'unun ölümüne sebep olmuştur.


1860 çin veba salgını

1860'lı yıllarda çin'de yayılmaya başlayan salgın 20 yıl içerisinde çin, hindistan ve hong kong'da 12 milyondan fazla insanın ölümüne sebep olmuştur.


1918 grip salgını

tüm dünya çapında 21 milyon tescilli, 50 milyona da yakın tahmini kayba sebebiyet vermiş bir grip salgınıdır. insanlar neredeyse aniden denilecek bir hızda ciğerleri dolarak ölmüştür. insanlık tarihinin yayılma hızı açısından en hızlı toplu ölümüne sebebiyet vermiştir. (otisabi - #294784)


1952 çocuk felci salgını

1952 yılında amerika'da 60.000 çocuğa bulaşmış ve 3.000'inin ölümü ile sonuçlanmıştır. 3 yıl sonra geliştirilen polio aşısı ile bulaşıcı hastalıkla mücadele edilebilmiştir.

ilk aşıyı geliştiren ekibin lideri jonas salk'ın doğum günü olan 24 ekim, her yıl "dünya çocuk felci günü" olarak kutlanıyor.

1984 - aids:

1984 yılında bilim adamları aids'in sebebinin hiv olduğunu tespit ettiler. o yıl virüs amerika birleşik devletlerinde 5500'den fazla kişinin ölümüne neden oldu.

bugün dünyada 35 milyondan fazla insan hiv taşıyıcısı olarak yaşamını sürdürmektedir. hastalığın raporlanan ilk vakalarından günümüze 25 milyondan fazla insan aids nedeni ile yaşamını kaybetmiştir.


2003 sars

2003 yılında ilk olarak çin'de tanımlanan hastalığın ilk olarak kasım 2002'de ortaya çıktığı tahmin edilmektedir. temmuz 2003'e gelindiğinde 8000 vaka bildirilmiş ve 774 ölüm kaydedilmiştir.

Sars'tan etkilenen ülkeler


2009 h1n1 salgını:

ülkemizde de görülen bu virüsün dünya üzerinde 575.000 kişinin ölümün sebep olduğu tahmin edilmektedir ancak kayıtlı ölüm sayısı sadece 18.500'dür.


2010 haiti kolera salgını

ülkeyi felç eden 12 ocak 2010 haiti depremi sonrası başlayan salgının en az 10.000 kişiyi öldürdüğüne inanılmaktadır. salgın ülkenin yeniden inşa çabalarını engellemiştir.

birleşmiş milletler, daha sonra "nepal barış gücü askerlerinin salgına sebep olduğu iddialarını" reddettiği için özür dilemiştir.


2012 kızamık, tifo ve tüberküloz

2012 yılında dünya çapında yaklaşık 122.000 kişi kızamıktan nedeni ile öldü. tifo'nun 216.000, tüberküloz'un ise yaklaşık 1.3 milyon kişiyi öldürdüğü bilinmektedir.
günümüzde sağlık görevlilerinin en çok ilgilendiği bulaşıcı hastalıklardan bazıları bunlardır.

2014 ebola salgını

batı afrika'da yayılan abola salgını kayıtlardaki en büyük ebola salgını olarak geçmektedir. virüs 2016 yılında tespit edildiğinde salgının 11.300'den fazla ölüme sebep olduğu düşünülmektedir.


2016 zika virüsü salgını

doğum kusuruna sebep olan ilk sivrisinek kaynaklı hastalıktır. dünya sağlık örgütü virüsün amerika kıtasında çok hızlı bir şekilde yayıldığını ve kısa sürede 3-4 milyon kişiyi etkileyeceğini ilan etmiştir. diğer salgın hastalıklar kadar ölümcül olacağı düşünülmese de yaydığı korku ile gelecek nesillere özellikle doğum oranına büyük ölçüde etki edeceği düşünülmektedir. düşük ve ölü doğuma da neden olmaktadır.

Ziika virüslü bebek ile sağlıklı bir bebek arasındaki fark


--- zika virüsünün önlenmesi çalışması ile ilgili ---

popülasyonunu azaltmak üzere genetiği ile oynanmış ve ölüm geni içeren erkek sivrisineklerin doğaya salınması yöntemi denenen bulaşıcı hastalıkların yayılmasında önemli rolü olan canlıdır.

bölgede bulunan normal erkeklerden daha yüksek sayıda genetiği oynanmış erkek sivrisinek bulunması durumunda ölüm geni taşıyan bu sineklerle çiftleşen dişi sivrisineklerin larvalarının yaşayamadığı ve sivrisinek popülasyonunun ciddi oranda azaldığı tespit edilmiştir.

dişi sivrisinekler taşıdıkları yumurtaları besleyebilmek için kan emmek zorundadırlar. bu eylemi gerçekleştirirken birçok salgın hastalığın yayılmasına neden olurlar.

henüz ülkemizde karşılaşılmayan zika virüsü insanlar için önemli tehdit oluşturmaktadır. bu virüsün bilinen yayılma yöntemi sivrisineklerdir. yayılma hızı ve etkileri gözlenince insanlığın sonunu getirebilecek bir virüs olduğu yorumlarını yapan bilim adamları ile de karşılaşmak mümkündür.

ülkemizde zika virüsünün iklim değişikliğine bağlı olarak yayılma olasılığı hakkında ilk bilimsel araştırmayı boğaziçi üniversitesi yürütmektedir.

--- zika virüsünün önlenmesi çalışması ile ilgili ---

kaynak

Bu içerik de ilginizi çekebilir