Zaman Kazandıracak Ufak Taktiklerle Pratik Çarpma Yöntemleri
Özellikle çift basamaklı sayılarda hesap makinesi kullanmadan çarpma işlemi yapmak vakit aldığından dolayı bu sıra dışı taktikler ihtiyacı olanlar için hayat kurtarıcı olabilir.
Zaman Kazandıracak Ufak Taktiklerle Pratik Çarpma Yöntemleri
iStock


birler basamağı 5 ile biten iki basamaklı sayının karesini almak

- birler basamağı 5 rakamı ile biten iki basamaklı sayının karesi alınırken; sayının onlar basamağındaki rakamı kendisinin 1 fazlası ile çarpıyoruz ve bulduğumuz bu sayının yanına 25 yazıp aradığımız sayıya ulaşmış oluyoruz.

örnek 1:

35 x 35 = ?

onlar basamağındaki rakamımız --> 3

3 . (3 + 1) = 12

yanına 25 yazıp sonuca ulaşıyoruz

1225

35 x 35 = 1225

------

örnek 2:

45 x 45 = ?

onlar basamağındaki rakamımız --> 4

4 . (4 + 1) = 20

yanına 25 yazıp sonuca ulaşıyoruz

2025

45 x 45 = 2025

------

çift ve tek sayıları 5 ile çarpmanın kısa yolu

- çift ve tek sayıları 5 ile çarparken; çarpacağımız sayının yarısının sağına sıfır (0) yazıyoruz. bu kadar! sayı eğer ikiye tam bölünmüyorsa yine yarısını alıp bu kez virgülü kaldırıyoruz.

örnek 1:

18 x 5 = ?

zihnimizden 18'in yarısını alıyoruz ve yanına sıfır ekliyoruz

18/2=9

yanına sıfır ekledik ne oldu ? -----> 90

18 x 5 = 90

------

örnek 2:

74 x 5 = ?

74'ün yarısı 37.
yanına sıfır ekledik ----> 370

74 x 5 = 370

-----

örnek 3:

31 x 5 = ?

31'in yarısı 15,5

(sayı küsuratlı olunca n'apıyorduk ? sallamıyorduk, virgülü kaldırıyorduk)

15,5 ----> 155

31 x 5 = 155

----

çift sayıları 15 ile çarpmanın kısa yolu

- çift sayılar 15 ile çarpılırken; çarptığımız sayıya yarısını ekliyoruz ve yanına sıfır (0) yazıyoruz. bu kadar basit !

örnek 1:

28 x 15 = ?

sayımız 28, yarısı kaç ? --->14.
sayımızın kendisine (28) yarısını (14) eklersek ne olur ? ---->28+14=42

yanına sıfır ekliyoruz ---> 420

28 x 15 = 420

-----

örnek 2:

16 x 15 = ?

sayımız 16, yarısı kaç ? ---> 8.
sayımızın kendisine (16) yarısını (8) eklersek ne olur ? ---->16+8=24

yanına sıfır ekliyoruz ---> 240

16 x 15 = 240

----

örnek 3:

22 x 15 = ?

sayımız 22, yarısı kaç ? ---> 11.
sayımızın kendisine (22) yarısını (11) eklersek ne olur ? ---->22+11=33

yanına sıfır ekliyoruz ---> 330

22 x 15 = 330

----

çift sayıları 25 ile çarpmanın kısa yolu

- çift sayılar 25 ile çarpılırken; çarptığımız sayının yarısına iki katını ekliyoruz ve yanına sıfır (0) yazıyoruz. bu kadar basit !

örnek 1:

18 x 25 = ?

sayımız 18, yarısı kaç ? --->9.
sayımız 18, iki katı kaç ? --->36.
sayımızın yarısına (9) iki katını (36) eklersek ne olur ? ---->9+36=45

yanına sıfır ekliyoruz ---> 450

18 x 25 = 450

----

örnek 2:

12 x 25 = ?

sayımız 12, yarısı kaç ? --->6.
sayımız 12, iki katı kaç ? --->24.
sayımızın yarısına (6) iki katını (24) eklersek ne olur ? ---->6+24=30

yanına sıfır ekliyoruz ---> 300

12 x 25 = 300

----

örnek 3:

26 x 25 = ?

sayımız 26, yarısı kaç ? --->13.
sayımız 26, iki katı kaç ? --->52.
sayımızın yarısına (13) iki katını (52) eklersek ne olur ? ---->13+52=65

yanına sıfır ekliyoruz ---> 650

26 x 25 = 650

---

iki basamaklı sayıları 11 ile çarpmanın kısa yolu

- iki basamaklı sayıları 11 ile çarparken; sayının birler ve onlar basamağını toplayıp sayımızın ortasına yazıyoruz. hepsi bu !

örnek 1:

18 x 11 = ?

sayımız kaç ? 18
birler basamağı --->8
onlar basamağı --->1
8 + 1 = 9 ---> sonucu sayımızın (18) ortasına (yani 1 ile 8'in ortasına) yazıp sonuca ulaşıyoruz

18 x 11 = 198

----

örnek 2:

25 x 11 = ?

sayımız kaç ? 25
birler basamağı --->5
onlar basamağı --->2
5 + 2 = 7 ---> sonucu sayımızın(25) ortasına (yani 2 ile 5'in arasına) yazıp sonuca ulaşıyoruz

25 x 11 = 275

----

örnek 3:

32 x 11 = ?

sayımız kaç ? 32
birler basamağı --->2
onlar basamağı --->3
2 + 3 = 5 ---> sonucu sayımızın(32) ortasına (yani 3 ile 2'nin arasına) yazıp sonuca ulaşıyoruz
32 x 11 = 352

----

100'e yakın iki basamaklı -90-100 arasındaki- iki sayıyı kısa yoldan çarpma

- 90 ile 100 arasındaki iki sayıyı çarparken sayıların evvela 100'den kaç eksik olduğuna bakılır, bu farklar birbiri ile çarpılıp ulaşacağımız sayının birler ve onlar basamağı bulunmuş olur, farklar çarpılan sayılardan çapraz çıkarılıp (bir tanesini çıkarmanız kafi zira aynı sonuç çıkar) yüzler ve binler basamağı bulunur.

örnek 1:

92 x 97 = ?

92 -----> 100'den kaç eksik ? ---->8
97------> 100'den kaç eksik? ---->3

8 x 3 = 24 (ulaşacağımız sayının birler ve onlar basamağını bulduk)

şimdi ilk denklemde çapraz çıkarma yapıyoruz

92 - 3 = 89
97 - 8 = 89

bu işlem ulaşacağımız sayının yüzler ve binler basamağı.

şimdi iki işlemden bulduğumuz sayıları yan yana yazıyoruz:

8924

92 x 97 = 8924

----

örnek 2:

91 x 96 = ?

91 -----> 100'den kaç eksik ? ---->9
96------> 100'den kaç eksik? ---->4

9 x 4 = 36 (ulaşacağımız sayının birler ve onlar basamağını bulduk)

şimdi ilk denklemde çapraz çıkarma yapıyoruz

91 - 4 = 87
96 - 9 = 87

bu işlem ulaşacağımız sayının yüzler ve binler basamağı.

şimdi iki işlemden bulduğumuz sayıları yanyana yazıyoruz

8736

91 x 96 = 8736

-----

devam edeceğiz...

(bkz: bir cisim yaklaşıyor)

Bu içerik de ilginizi çekebilir