Bozulduğu Zaman İnsanı Çileden Çıkaran Gaz Kelebeğinin Arıza Belirtileri ve Çözümü Nedir?

Gaz kelebeği, bir diğer deyişle boğaz kelebeğinin arıza yaptığı nasıl anlaşılır? Bir motor ustasından pek arıza yapmayan, ama yaptığı zaman da tam yapan gaz kelebeğine dair hayat kurtaran bir yazı.
Bozulduğu Zaman İnsanı Çileden Çıkaran Gaz Kelebeğinin Arıza Belirtileri ve Çözümü Nedir?
iStock

Öncelikle nedir kendisi?

gaz kelebeği sadece benzinli arabalarda bulunan, silindire alınacak hava miktarını ayarlamaya yardımcı olan elemanlardan biridir. düşük motor yüklerinde kısık olduğundan motorun volumetrik verimini düşürür ve bu nedenledir ki benzinli araçlar şehir içinde daha fazla yakıt tüketir.

(bkz: volumetrik verim)

Arıza belirtileri ve çözüm yolları

gaz kelebeğinin bir diğer adı boğaz kelebeğidir. arıza belirtileri ve çözüm yollarını yazayım.

normalde çok arıza yapan bir parça olmamakla birlikte, arızası durumunda insanın sabrını ciddi anlamda zorlayabilir. seyir halinde iken kontrolsüz olarak gaz verme, rölanti dalgalanması, geç çalışma ve stop etme gibi problemler baş gösterir ve bu sorunlar neticesinde basit bir inceleme ile kesin teşhis konulur. fakat hiçbir arıza belirtisi vermeden sinsi arızaları da söz konusudur ki bu direkt olarak aracınızın performansını ya da yakıt sarfiyatını etkiler.

başta da söylediğim gibi bu parça çok fazla arıza yapan bir parça değildir fakat birçok insan bu parça yüzünden sanayiye gelir ve sonuç olarak işi bilmeyen usta gaz kelebeğini değiştirir ya da işi bilen usta ise temizleme, hatta sensör değişimi yapıp gaz kelebeğini kurtarma yoluna gider.
bu parça ciddi anlamda kirlenen ve kirlendiği zaman içindeki mekanik sensörlerin hareketlerini kısıtlayarak arıza vermesine sebep olur. kirlenmiş bir boğaz kelebeği:


bu parçanın üzerinde konum sensörü, rölanti motoru, potansiyometre vs gibi çeşit çeşit sensörler bulunur ve bu sensörler sizin gaza basmanız ya da basmamanıza göre konum alarak istediğiniz yakıt hava karışımını motora aktarır. bu parçaya yalnızca siz değil, aracın ecu sistemi de müdahale edebilir. örneğin araç hararet yaparsa veya klima açılınca devir yükseltilir, soğuk havalarda zengin karışım yaptırılır ve devir yukarı alınır (jikle). bazı modellerde esp sistemi ile entegre olduğu için gaz kesilir, vuruntu var ise güç sınırlandırılır, yakıt azaldıysa fakir karışım yaptırılır falan. bu özellikler modelden modele değişiklik gösterebilir. gazdan ayağınızı çekince devir düşerken örneğin 1000 devirde hafif kendisi gaz verip rölantiye ani değil de normal iniş yaptırılır.

trafik lambasında beklerken rölanti kendi kendine dalgalanıyor ise, her çalıştırmada geç çalışma problemi yaşıyorsanız, vites değişimlerinde motor stop ediyor ya da araç gaz verirken boğulup sonradan kendini ileri atıyorsa bu parçanın arızalı olduğuna kesin gözüyle bakabilirsiniz. fakat şunu unutmamak gerekir ki, geç çalışma problemi sadece gaz kelebeğinden kaynaklanmaz. ciddi arızasında kesinlikle motor arıza lambasını yakar.

parçanın arıza yaptığına kesin gözüyle bakıyorsanız yapmanız gereken ilk iş gaz kelebeğinin temizlik işlemini yaptırmak. temizlik işlemi çok basit olmakla birlikte herkesin yapacağı bir şey değildir, çünkü temizlik sonrası adaptasyon işlemi söz konusudur ve bunun için aracın bilgisayara bağlanması gerekir. bazı modellerde sürücünün de kısa bir çalıştırma - bekleme - gaz verme gibi bir prosedür ile adaptasyon işlemini yaptığını belirteyim.

temizlik ve adaptasyon işlemi sonuç vermez ise soket ve tesisat kontrolüne gidilmelidir. tesisat yorgunluğu çeken otomobillerin bu tür arızalar yaşadığını bilin. sensörlerin değişimi mümkün ise değiştiren bir usta bulun fakat presli ise son çare olarak gaz kelebeğinin değişim yoluna gidin.