Otomobil İçin Yedek Parça Alırken Dikkat Edilmesi Gerekenler

Eğer bir araba sahibiyseniz zamanla yedek parça dünyasına da yavaştan giriş yapıyorsunuz demektir. İşte yedek parça dünyasına dair bilmeniz gerekenlerin güzel bir özeti.
Otomobil İçin Yedek Parça Alırken Dikkat Edilmesi Gerekenler

otomobillerimiz ilk alındığı günden itibaren ömrünü tamamlayana kadar yedek parça ihtiyacı duyar. yedek parça ihtiyacı için illaki otomobilinizin arıza yapması gerekmez, periyodik bakımları da dahil olmak üzere her yıl defalarca kez yedek parça ihtiyacı duyulur. en basit haliyle, yağ filtresinden piston kollarına kadar. otomobil sahibi olanların hayatlarında defalarca duyduğu bir terimdir bu. yedek parça ihtiyacınız olduğunda size söylenen bu terimleri birde biz ele alalım.

oem parça

bu parçalar otomobilinizin üretilirken, fabrikada kullanılan parçanın yine otomobil üreticisi tarafından imal edildiği anlamına gelir. her yönüyle aracınız için uyumlu olan parça oem parçalardır. bazı otomobillerin oem parçaları için haftalarca beklediğiniz olur yurt dışından gelmesi için. bu yedek parçayı üreten fabrika, otomobilin üretimi dursa bile parça üretmeye devam eder ve oem parça adı altında piyasaya sürer.

oes parça

bu parçalar ise yine otomobilinizin üretim hattında kullanılan ama fabrika tarafından başka firmalara imal ettirilmiş parçalardır. bu firmalar fabrikaya üretim yaparken, bir yandan da piyasaya yedek parça olarak dağıtımını yaparlar. oes parçanın üzerinde otomobilinizin markası ya da logosu bulunmaz.

oep parça

bu tür parçalar ise, otomobil üreticisi tarafından üretim aşamasında kullanılmayan ama kullanıcıların yedek parça ihtiyacı doğrultusunda imal ettirdiği eşdeğer parçalardır. bu yedek parçalar, otomobilin üretimi yapıldığı fabrikaya gelmeden direkt olarak yedek parça satan mağazalara ve yetkili servislere gider. orijinal yedek parça diye satılan parçalar bunlardır. otomobil üreticisinin istediği standartlarda üretimi yapılır ve garantilidir.

muadili parça

yedek parça satan yerlerde bu soruyu çok duyarsınız. örneğin tempra model bir araca parça almak istediğinizde size “abi muadili parça var tipo’nun, onu verelim mi” derler. orijinal ya da yan sanayi olabilir ama farklı bir marka ya da modelin yedek parçasıyla sizin otomobilinize birebir uyumludur. bazen parçalar gözle aynı gibi görünse de, montaj aşamasında genellikle yerine oturmaz. bir yeri kasılır, kesilir, biçilir ve yerine oturtulur. böyle bir şeye tabiki müsaade etmeyin.

çıkma parça

“abi istersen bi çıkmacılara uğra” diye duyabilirsiniz parça ararken. çıkma parça, size ait otomobilin aynı model ve üretim yılına sahip ama kaza yapmış ve trafikten çekilmiş başka bir otomobilin orijinal parçasını alıp kullanmaktır. orijinal çıkma dedikleri budur.

yan sanayi parça

otomobil üreticisi tarafından onaylanmamış, kalitesi hakkında fikir sahibi olmadığımız ve küçük üretim tesisleri tarafından üretilen parçalara denir. size şunu söylemeliyim ki, orjinalinden daha sağlam yan sanayi yedek parçalar bulunur piyasada. önemli olan nerede ve nasıl bulacağınızı bilmek. benim orijinal alıp taktığım devirdaim pompaları üç beş yıl gitmiyorken, yan sanayi alıp taktığım devirdaim pompaları daha uzun süre gidiyordu.

çok sık sorulan sorulardan biri şudur; “ben bu parçayı aldım ama içinden farklı bir markaya ait yedek parça çıktı”. örneğin; gittiniz ve opar’dan bir bobin aldınız ama kutudan valeo ya da champion marka bir bobin çıktı. kullanıcılar hemen paniğe kapılır ve parçayı iade etmek istediklerini söylerler. ama işin aslı öyle değildir. o parça gerçekte orijinal ve fabrikanın istediği kalitede, farklı firmalara üretimi yaptırılan ve onaylanmış parçalardır.

suistimale çok açık bir sektör olduğu için, orijinal diye aldığınız yedek parça aslında yan sanayi bir parça olabilir. bunu anlamanın iki yolu vardır; ya işinin ehli iyi bir usta, ya da yedek parça üreten firmayla temasa geçip seri numarasını doğrulatmak. bu şekilde elinizdeki parçanın tam anlamı ile orijinal olup olmadığını anlayabilirsiniz. ya da parça ihtiyacı acil değilse bilinen bir internet sitesinden sipariş edip beklemek

sanayide çok sık karşılaşılan sorunlardan biri şudur; aldığınız yedek parça daha önce satılmış ama uyumsuz ya da arızalı diye geriye iade edilmiş olabilir. küçük esnaf bu parçayı iade etmektense kutuya geri koyup rafa yerleştirir ve tekrar satar. orijinal parça alırken özellikle kutunun içini açıp parçanın montaj yerlerine göz gezdirin. örneğin civata kafalarına bakıp daha önceden bir el aletinin değip değmediği anlaşılabilir. ben türkiye’de çalışırken, bir marş otomatiği istemiş ve arızalı diye geri göndermiştim. yaklaşık iki hafta sonra farklı bir otomobil için istediğim marş otomatiği, aynı şekilde satılmış ve tekrar bana geri gelmişti. böyle bir oyuna asla gelmeyin. ya da elinize orijinal diye alıp geldiğiniz parçanın, konya üretimi olduğunu anlamam çok uzun sürmüyordu.

ekonomik durumunuz sıkıntılı ve yedek parça ihtiyacınız doğduysa, yan sanayi parçalara yönelebilirsiniz. gerçekten orijinalini aratmayan çok kaliteli yan sanayi ürünler piyasada mevcuttur ama almadan önce kesinlikle sıkı bir araştırma yapmanız gerekebilir. "nasıl olsa küçük bir parça, bir şey olmaz ya" diyerek 20 liraya satılan basit bir yedek su kapağı bile başınıza iş çıkaracaktır. hayati öneme sahip parçalar için mümkünse orijinal ya da çıkma olanlarını tercih etmelisiniz. bir örnek vermem gerekirse; yan sanayi aldığınız bir yağ filtresi, motorun gerektiği gibi yağlanmasına engel olabilir. bir süre sonra “benim motor mavi duman” atıyor diye tekrar gidersiniz sanayiye. üç beş kuruştan kaçarken, binlerce liranın altına girmeyin yani.

çıkma parça alırken yine çok dikkatli olmalısınız. örneğin; gözle görünen elle tutulup kontrolü sağlanan bir far size sıkıntı çıkarmaz ama bir sensör, ecu, ya da fren merkezi gibi parçalar sizi yolda bırakabilir. elektronik ve içinin ne olduğu belli olmayan yedek parça ihtiyacınız olduğunda mümkünse orijinal, değilse kaliteli bir yan sanayi parça tercih edilmelidir.

ustalar işin kolayına kaçmak için, onarımı yine orijinal yedek parça ile mümkün olan bazı parçaların komple değişimine gidebilir. örneğin klima kompresörü değişecek dendiği zaman, ustaya hoşça kal diyebilirsiniz. sürekli olarak delinen ve her seferinde "yenisini al gel" denilen bir parça olan radyatörün bile tamiri mevcuttur. yan sanayi bir radyatör alıp takmak yerine orijinal radyatörü tamir ettirip kullanmak hem daha ekonomik, hem daha faydalıdır sizin ve otomobiliniz için.

yedek parça alırken kesinlikle fiyat araştırması yapın. önünüze gelen parçacıya girip “bana şunu ver” demeyin. herkesin tuttuğunu kopardığı bir sektör olduğu için, aynı yedek parçayı iki katı daha ucuza alabilme ihtimaliniz çok fazla. ayrıca çakal bir ustaya denk gelirseniz, orijinal parça taktım diye gösterip yan sanayi parça takmış olabilir. her orijinal diye satılan yedek parça, gerçekten orijinal olmayabilir. bunun için bilinen satış noktalarını tercih edin.

son olarak önemli bir noktaya değinmek istiyorum. diyelim ki bir kazaya karıştınız ve hasarınızın karşı tarafın sigortası tarafından karşılanması söz konusu oldu. sizin aracınızı o an sanayiye bir dükkana götürüp, yan sanayi parçalar ile onarımını yapıp size teslim edebilirler. hayır yok öyle bir şey. böyle bir durumla karşılaşırsanız, aracınızı doğru yetkili servise çektiriyor ve orijinal parçalar kullanarak yaptırıyorsunuz. burada bir "eşdeğer" muhabbeti var ama bahsi geçen parça, otomobil üreticisinin tavsiye ettiği ve tse standartlarında bir parça olması gerekiyor. yani öyle dandik bir parça alıp kullanamazlar. karşı tarafın sigortası sizi bu karardan yıldırmak için elinden geleni yapacak ama sonuç pek değişmeyecektir. uğraşır ve kararlı olursanız yetkili serviste yaptırırsınız otomobilinizi. "benim anlaşmalı olduğum yerlere gideceksin" falan derlerse hikaye. çekersiniz otomobilinizi yetkili servise, paşa paşa yaptırırlar.