Yunanistan'da Gerçekleşen 6.3 Büyüklüğündeki Depreme Dair Bilgiler

Dün (3 Mart 2021) 13:16’da Yunanistan’da 6.3 büyüklüğünde bir deprem meydana geldi ve etkisi neredeyse tüm ülkede hissedildi. Detayları öğreniyoruz.
Yunanistan'da Gerçekleşen 6.3 Büyüklüğündeki Depreme Dair Bilgiler

usgs verilerine göre tyrnavos'da 10 kilometre kadar batı-kuzeybatı bölgesinde, 10 kilometre derinlikte ve 6.3 moment magnitüd büyüklüğünde; emsc verilerine göre ise aynı bölgede, 8 kilometre derinlikte ve 6.3 moment magnitüd büyüklüğünde gerçekleşmiş depremdir. komşumuz yunanistan'a geçmiş olsun dileklerimizi iletmiş olalım ilk başta.


görüldüğü üzere deprem, larissa civarında 7 şiddetine kadar ulaşmış durumda. deprem, yunanistan'ın genelinde 7 ila 4 şiddetinde hissedilirken, merkeüssünden uzaklaştıkça 3 şiddetine kadar düşmüştür. yunanistan'ın çevre ülkeleri olan arnavutluk, bulgaristan, türkiye, makedonya gibi ülkelerde de az veya orta ölçekte hissedilen deprem; çok az da olsa italya'nın en doğu tarafında hissedilmiş gözüküyor şiddet dağılım haritasına göre. usgs verilerine göre depremin merkezüssüne en yakın yerler olan tyrnavos'da 10.796 kişi, larissa'da 144.651 kişi, trikala'da ise 61.653 kişi yaşamaktadır.

bu tektonik hareketin yaşandığı yere bakacak olursak


1900 ile 2016 seneleri arasında (yani aletsel dönemdeki sismik aktivite içerisinde) zaman zaman 8 moment magnitüd büyüklüğüne kadar ulaşabilen depremleri üretmiş bir fay zonu olduğunu görebiliyoruz. usgs'in paylaştığı metne göre bu bölge, afrika plakası'nın avrasya plakası'na göre yılda 4 ila 10 milimetrelik bir kapanma hareketi yaptığı için bu alan içerisinde bu depremler oluşmaktadır. 50 milyon sene önce tetis okyanusu'nun kapanması ile ilişkilendirilen bir kapanma hareketi mevcuttur. günümüzde ise tetis okyanusu'nun geriye bıraktığı yeri akdeniz olarak adlandırmaktayız. burası maalesef şanssız bir bölge çünkü akdeniz üzerinde bulunan en sismik alan bu helen yayı üzerinde kalan yerdir ki bunlara bağlanan alan üstteki haritada gördüğünüz gibi kuzey anadolu fay hattı ve italya'nın kalabriya batma bölgesi'dir. tsunami yarattığı ve ciddi zayiatlar verdiği bilinen bu bölge içerisinde, tarihsel olarak, bilinen en büyük depremlerden bir tanesi 1 kasım 1755 lizbon depremi'dir. 8.0 moment magnitüd büyüklüğü civarında olduğu düşünülen bu depremin ayarında bir başka deprem de 1693 senesinde sicilya'da yaşanmıştır. aletsel dönemde ise 7.2'lik messina depremi bulunmaktadır. zaten haritada incelediğinizde o dairelerin bolluğunda, orada kaç büyüklüğünde ve kaç adet deprem yaşandığını rahatlıkla görebilirsiniz.

bölgenin yapısına değindikten sonra, bu büyüklükte bir depremin ne kadar enerji ürettiğini ve bu enerjilerin nelere karşılık geldiğini tartışacak olursak; 6.3 mw büyüklüğünde bir deprem tam olarak: 177.827.941.003.892 joule enerjiye denk düşmektedir ve bu enerji ise;

42.502 ton tnt'ye,
hiroşima'ya atılan atom bombası türünden 2.8 atom bombasına,
nagazaki'ye atılan atom bombası türünden 2.1 atom bombasına denk gelmektedir.

son verilere göre ise bölgede 5.1 ve 5.3 moment magnitüd büyüklüğünde iki deprem daha meydana gelmiş; bunun yanında birkaç adet de 4 ila 5 büyüklüğünde deprem meydana gelmiştir. görünüşe göre şu anlık herhangi bir can kaybı bildirilmemiş; sadece bazı yapılarda hasarlar olduğu rapor edilmiş ki zaten 6'nın üstünde olan bir deprem için bu çok olağan. kandilli rasathanesi'nin hazırladığı kıyas tablosuna göre moment magnitüd 6 - 6.9 arasında hissedilmesi muhtemel şiddet 8 veya 9 olarak gösterilmektedir. bu şiddetlerin de tanımları şöyledir:

şiddet 8: özel olarak dizayn edilmiş binalarda hafif hasar; normal yapılarda orta hasar zayıf binalarda ise oldukça büyük hasara yol açar. bacalar devrilir, üst üste yerleştirilmiş malzemeler devrilir, duvar ve kolonlar yıkılır. ağır mobilyalar devrilir.

şiddet 9: özel olarak dizayn edilmiş binalarda orta ölçekte hasar oluşurken; iyi dizayn edilmiş kafes yapılar ekseninden kayar. normal binalarda büyük hasar oluşur ve yer yer yıkılmalar gözlenir. binalar temellerinden kayarlar.

deprem esnasında çekilen birkaç videoyu da aşağıdan seyredebilirsiniz

powerful 6.4 earthquake hit greece, [ 03.03.2021 2 strong earthquakes shake tyrnavos region, greece]
yunanistan'ı 6,3 büyüklüğünde deprem vurdu!
athens earthquake 2021

tekrardan, bu depremi hisseden herkese geçmiş olsun dileklerimi sunuyorum.

kaynaklar:
emsc - mw 6.3 greece earthquake
usgs - mw 6.3 greece earthquake
kandilli rasathanesi - magnitüd/şiddet karşılaştırma
apnews - strong earthquake shakes central greece, felt in balkans
aljazeera - powerful earthquake shakes central greece